Gepubliceerd · 8 min. leestijd · Feiten gecontroleerd op 7 november 2026 aan de hand van de bronnen hieronder
Lefkara is het dorp dat mensen bedoelen als ze het over Cypriotisch kant hebben. Het ligt 650 m hoog in de zuidoostelijke uitlopers van het Troodosgebergte, in het district Larnaca, een plek van witte stenen huizen, daken van terracotta en smalle straatjes. Lefkarakant (Lefkaritika in het Grieks) staat sinds 2009 op de lijst van UNESCO van het immaterieel erfgoed van de wereld, en de zilversmeden van het dorp zijn bijna net zo bekend. Lager op de heuvel, naast de snelweg, ligt Choirokoitia, een neolithisch dorp op de werelderfgoedlijst van UNESCO.
Vanaf Villa Prasino in Peyia is Pano Lefkara 127,6 km over de weg, ongeveer 2 uur per rit, en Choirokoitia 116,7 km, ongeveer 1,5 uur. Daarmee zijn de twee samen een volle dagtocht vanaf de kust van Paphos: lang, maar helemaal over de snelweg tot de laatste paar kilometer, en makkelijk in één keer te doen.
Erheen vanaf Peyia
De route die we hebben gemeten, gaat naar beneden naar Paphos en over de snelweg A6 naar het oosten langs Limassol, verder richting Nicosia, en verlaat dan de snelweg voor de E105, die de laatste 8,2 km de heuvels in klimt. Choirokoitia ligt vlak bij dezelfde snelweg, en de twee liggen 13,6 km uit elkaar over de weg, ongeveer 20 tot 25 minuten.
| Van Villa Prasino naar | Afstand | Rijtijd |
|---|---|---|
| Choirokoitia | 116,7 km | ongeveer 1,5 uur |
| Pano Lefkara | 127,6 km | ongeveer 2 uur |
De tijden zijn wat de routeplanners geven, zonder verkeer of stops. Onze gids over autorijden op Cyprus behandelt de snelwegen, de snelheidslimieten en een auto huren.
De gemeente zegt dat Lefkara 12 km van de snelweg van Nicosia naar Limassol ligt, 45 km van Nicosia en 30 km van de luchthaven van Larnaca, dus als je vanaf Larnaca terugvliegt, is het ook een mooie laatste stop onderweg.
Pano en Kato Lefkara
Er zijn twee dorpen. Pano (boven) Lefkara is het grootste, met het museum en de kerk van Timios Stavros. Kato (beneden) Lefkara ligt ongeveer 1 km lager, op gemiddeld 480 m, en de gemeente noemt het een rustig dorp waar het kantwerk onveranderd doorgaat.
De naam zou komen van de witte kalksteen van de heuvels eromheen, de “witte bergen”, en diezelfde steen zit in de gevels, de geplaveide straatjes en de droge stenen muren van de akkers. Lefkara is oud. De heilige Neophytos, een van de bekendste heiligen van het eiland, schreef dat hij hier in 1134 werd geboren. Onder de Frankische koningen was het de zetel van een orthodoxe bisschop, en onder de Venetianen, van 1489 tot 1570, een zomerverblijf voor adellijke families van de kust. In 1883 werd het een gemeente.
Het dorp is sindsdien gekrompen. De gemeente zegt dat er na de Tweede Wereldoorlog meer dan 3.000 mensen in Pano Lefkara woonden en dat het er nu niet meer dan 1.000 zijn.
Lefkarakant
Lefkaritika worden volledig met de hand gemaakt, van katoenen draad op linnen. UNESCO beschrijft vier basiselementen: zoomsteek, opengewerkt werk, vullingen in platsteek en naaldkantranden, gecombineerd in geometrische ontwerpen die elke maakster in haar eigen stijl uitwerkt. De afgewerkte stukken zijn tafelkleden, servetten en sierstukken voor in huis.
Het ambacht gaat minstens terug tot de 14e eeuw. UNESCO voert de patronen terug op drie bronnen: het eigen naaldwerk van het eiland, het borduurwerk van de Venetiaanse hovelingen die Cyprus vanaf 1489 regeerden, en oude Griekse en Byzantijnse geometrische ontwerpen. Het kantwerk is nog steeds het belangrijkste werk van de vrouwen van het dorp. Ze zitten vaak samen te werken in de smalle straatjes of op overdekte binnenplaatsen, en meisjes leren eerst door te kijken, daarna van hun moeder of grootmoeder.
Het verhaal van Leonardo
Elke bezoeker van Lefkara hoort dit verhaal. Visit Cyprus noemt het een legende: Leonardo da Vinci kwam in 1481 naar het dorp en kocht een kanten altaarkleed, dat hij aan de kathedraal van Milaan schonk. In de versie van de gemeente is hij aan het eind van de 15e eeuw op het eiland als gast van koningin Caterina Cornaro. Beide vertellen het als een verhaal en niet als een vastgesteld feit, en het hoeft niet waar te zijn om het kant de moeite waard te maken.
Kant en zilver kopen
Kant en zilver worden in het dorp zelf verkocht. Echte Lefkaritika zijn handgemaakt, van katoenen draad op linnen, dus vraag de verkoper wie een stuk heeft gemaakt en waarvan, voordat je koopt. In het Lefkara Handicraft Centre zie je kant en zilver maken, en dat is de beste manier om te begrijpen waarvoor je betaalt. Filigraanzilver wordt hier sinds de Venetiaanse tijd gemaakt, naast het kant.
Het museum van traditioneel borduurwerk en zilversmeedwerk
De beste stop in het dorp is het kleine museum in het huis Patsalos, een huis van witte kalksteen dat van een van de rijkste families van Lefkara was. De Dienst Oudheden verwierf het in 1983 en opende het in augustus 1988 als museum.
- Boven zijn drie kamers ingericht als een voornaam huis in Lefkara uit de 19e en het begin van de 20e eeuw, met traditionele klederdracht, sieraden, zilverwerk en een grote verzameling oud borduurwerk uit Lefkara.
- Beneden laten een landelijke eetkamer en een voorraadkamer met grote kruiken en landbouwgereedschap zien hoe een gewoon huishouden in het dorp leefde.
- In een apart gebouw is een smidse nagebouwd met het oorspronkelijke gereedschap.
De toegang is gratis. Het museum is elke dag open van 08.30 tot 16.00 uur tussen 16 september en 15 april, en van 09.30 tot 17.00 uur tussen 16 april en 15 september. Het is niet toegankelijk voor rolstoelen.
Kerken en de rest van het dorp
De kerk van Timios Stavros (het Heilig Kruis) is het herkenningspunt van Pano Lefkara en een bezoek waard. In Kato Lefkara heeft de kapel van Archangelos Michail fresco’s uit de 12e en 15e eeuw. Visit Cyprus noemt ook een volkskundig museum, de oude fontein en een oude olijfmolen. Voor een langere tocht: Lefkara ligt aan de 7e wijnroute van het eiland, door de heuvels van de districten Larnaca en Nicosia. Onze gids over wijn op Cyprus legt de routes en de plaatselijke druiven uit.
Choirokoitia
Choirokoitia (ook gespeld als Khirokitia) is, in de woorden van de Dienst Oudheden, het indrukwekkendste voorbeeld van de eerste vaste gemeenschappen van het eiland, de cultuur die archeologen het Cypriotische aceramische neolithicum noemen: dorpen van voordat hier aardewerk werd gemaakt. Het ligt in het dal van de Maroni, ongeveer 6 km van de zuidkust. Volgens de Dienst Oudheden kwamen de bewoners aan het eind van het 7e millennium v.Chr. van het naburige vasteland en brachten ze planten en dieren mee die Cyprus nooit had gehad.
Het dorp klimt tegen een heuvel op binnen een bocht van de rivier, aan de open kant afgesloten door een reeks muren met een ingang die de dienst uniek noemt op Cyprus en in het Nabije Oosten. Binnen stonden de huizen dicht op elkaar. Elk huis was een groep ronde gebouwen van steen, pisé en in de zon gedroogde leemsteen, met platte daken, rond een kleine open binnenplaats waar graan werd gemalen. De doden werden begraven in kuilen in de huizen. De bewoners hakten schalen uit diabaas, een harde plaatselijke steen, en maakten sieraden van groen picroliet. Toen verdween de cultuur, plotseling, en niemand weet waarom.
De plek werd in 1934 gevonden door P. Dikaios van de Dienst Oudheden, en in 1976 nam het Franse CNRS de opgraving over onder leiding van Alain Le Brun. In december 1998 kwam ze op de werelderfgoedlijst van UNESCO.
Choirokoitia bezoeken
Bij de ingang zijn vijf van de ronde huizen en een deel van de muren nagebouwd met de oude methoden en materialen, met kopieën van de voorwerpen die binnen zijn gevonden en inheemse planten eromheen. Begin daar: dan zijn de stenen cirkels op de heuvel veel makkelijker te lezen. Er is een audiogids.
- Openingstijden: 08.30 tot 17.00 uur van 16 september tot 15 april, en 08.30 tot 19.30 uur van 16 april tot 15 september (laatste kaartje om 19.00 uur).
- Gesloten: eerste kerstdag, nieuwjaarsdag en Grieks-orthodoxe paaszondag.
- Toegang: € 2,50. Wil je in een paar dagen meerdere opgravingen van de dienst zien, dan kosten de passen € 8,50 voor 1 dag, € 17 voor 3 dagen en € 25 voor 7.
- Toegankelijkheid: de opgraving zelf ligt op een helling en is niet toegankelijk voor rolstoelen, maar de nagebouwde huizen zijn bereikbaar.
Openingstijden en prijzen kunnen zonder aankondiging veranderen, dus kijk op de pagina van de Dienst Oudheden voordat je vertrekt.
Wanneer gaan
Lefkara ligt hoog genoeg om het verschil te voelen. De gemeente beschrijft het klimaat als droog, koel in de zomer en koud in de winter, dus van laat in de herfst tot de lente is een trui de moeite van het inpakken waard. Ga in de zomer naar Choirokoitia als het om 08.30 uur opengaat, voordat de hitte op de heuvel toeneemt, en bewaar de straatjes van het dorp voor later. In augustus brengt het Lefkara Festival muziek, dans, theater en tentoonstellingen van handwerk.
Zo plan je de dag
- Vertrek vroeg uit Peyia en rijd over de A6 naar het oosten.
- Eerst Choirokoitia, als het opengaat, zolang het koel is.
- Naar Lefkara voor de lunch, 20 tot 25 minuten verderop.
- Het museum en de straatjes van Pano Lefkara in de middag, daarna naar beneden naar Kato Lefkara voor de kapel.
- Terug naar het westen over de snelweg, ongeveer 2 uur naar de villa.
Wil je meer van de heuvels zien, dan behandelt de gids over het Troodosgebergte de beschilderde kerken en de hoge dorpen, en onze gids over Larnaca is de volgende stap naar het oosten.
Waar verblijven

Na een dag op de snelweg en in de heuvels is de kust van Akamas het rustige eind van het eiland om naar terug te keren. Villa Prasino is een privévilla in Peyia voor maximaal 6 gasten, met 3 slaapkamers, een zwembad van 6 × 12 m en een hottub, in 1.000 m² tuin met uitzicht op zee en bergen. Het strand van Coral Bay ligt op ongeveer 4,4 km. Bekijk de villa, kijk bij beschikbaarheid en prijzen en boek je verblijf als je je data weet.



